Jesaja 58 en Christelle (Haiti)

De eerste dag in Haiti zit erop. Bijzonder om te zien wat Compassion hier doet. We zijn een project wezen bezoeken, een lokale kerk die het werk coördineert voor zo’n 150 kinderen in de regio. Ik gebruik deze tijd ook om mijn eigen ‘relatie’ (voor zover je dat zo kunt noemen) met armoede te verkennen, te verdiepen en me hopelijk te laten veranderen.

Ik denk dat één van de kernteksten in de bijbel over armoede misschien wel Jesaja 58 is. Je krijgt hem even helemaal, omdat het ook zo’n prachtig hoofdstuk is. Maar ik verwacht de komende tijd vaker bij deze schitterende maar confronterende tekst terug te komen.

1 Roep luidkeels, zonder je in te houden,
verhef je stem als een ramshoorn.
Maak aan mijn volk zijn misdaden bekend,
aan het volk van Jakob zijn zonden.
2 Zeker, ze zoeken mij dag aan dag,
vol verlangen om te ontdekken wat ik wil,
zoals een vreemd volk dat rechtvaardig leeft
en het recht van zijn goden niet verzaakt.
En ze vragen naar mijn rechtvaardige voorschriften
en verlangen naar Gods nabijheid.

3 ‘Waarom ziet u niet dat wij vasten,
en merkt u niet op dat wij ons onthouden?’
Omdat jullie op je vastendagen nog handeldrijven
en jullie arbeiders afbeulen,
4 omdat jullie onder het vasten strijden en ruziën
en vol vuur met elkaar op de vuist gaan.

Als je op die manier vast,
wordt je stem niet gehoord in de hemel.
5 Zou dat het vasten zijn dat ik verkies?
Is dat een dag van onthouding:
dat iemand het hoofd buigt als een riet
en zich met een rouwkleed neerlegt in het stof?
Noemen jullie dat soms vasten,
is dat een dag die de HEER behaagt?

6 Is dit niet het vasten dat ik verkies:
misdadige ketenen losmaken,
de banden van het juk ontbinden,
de verdrukten bevrijden,
en ieder juk breken?
7 Is het niet: je brood delen met de hongerige,
onderdak bieden aan armen zonder huis,
iemand kleden die naakt rondloopt,
je bekommeren om je medemensen?

8 Dan breekt je licht door als de dageraad,
je zult voorspoedig herstellen.
Je gerechtigheid gaat voor je uit,
de majesteit van de HEER vormt je achterhoede.
9 Dan geeft de HEER antwoord als je roept;
als je om hulp schreeuwt, zegt hij: ‘Hier ben ik.’
Wanneer je het juk van de onderdrukking uitbant,
de beschuldigende vinger en de kwaadsprekerij,
10 wanneer je de hongerige schenkt
wat je zelf nodig hebt
en de verdrukte gul onthaalt,
dan zal je licht in het donker schijnen,
je duisternis wordt als het licht van het middaguur.
11 De HEER zal je voortdurend leiden,
hij zal je verkwikken in dorre streken,
hij maakt je botten sterk en krachtig.
Je zult zijn als een goed bevloeide tuin,
als een bron waarvan het water nooit opdroogt.
12 Je eigen mensen zullen weer opbouwen
wat al eeuwenlang verwoest ligt;
fundamenten, door vroegere generaties gelegd,
zullen weer worden hersteld.
Dan zal men je noemen
‘Hersteller van muren’, ‘Herbouwer van u’.

Vandaag waren we op bezoek bij Christelle (het meisje op de foto bovenin) en haar moeder. Christelle heeft een sponsor via Compassion. Iemand uit onze groep. Dat maakte het werk wel even extra zichtbaar. Maar ook wel raar. Stonden we daar met 5 westerlingen in haar kleine huisje. Twee kamertjes. Één bed. En dat terwijl er zes mensen wonen. Koken gebeurde in een soort stellage van golfplaten op een houtskoolvuurtje. Het toilet was een gat in de grond. Er was elektriciteit. Er was drinkwater.

En het stomme was, ergens diep van binnen dacht ik ‘het valt toch wel mee’.

Ik ging het bizar genoeg vergelijken met ‘ergere’ situaties. Ik vergeleek ‘naar beneden’. Waarom? Omdat ik dan voor het gemak mezelf buiten beeld kan houden. Dat ik zonder nadenken een Cappuccino bij Starbucks koop voor $5, dat wil ik hier niet bij betrekken.

Want het valt niet mee.

Als ik eerlijk ben dan lees ik Jesaja 58 met schaamte. Met onze mooie kerkdiensten en hippe muziek. Onze dure muziekinstallaties (of orgels) en fijne koffie momenten… Onze mooie leventjes… Ja, we zoeken God, maar is dat het ‘vasten’ wat Hij verkiest…? Ik denk zelfs vaak nauwelijks na over mijn uitgaven. En voor een paar euro per maand is een gezin hier geweldig geholpen.

Levensveranderend geholpen.

Wat God wil is dat we ons brood delen met de armen.
Dat we onderdak bieden aan armen zonder huis,
iemand kleden die naakt rondloopt,
ons bekommeren om onze medemensen (vers 7).

Zo’n situatie als die van Christelle en haar moeder is ronduit schrijnend. Dat valt niet mee. Als ik me dit probeer voor te stellen in Nederland dan is het ronduit ondenkbaar. Dan is het een extreme situatie. Dan zou de media erover vallen. Daar zou het gedoe rond ‘rauwer’ bij verbleken.

Het vraagt om een doorbraak in Jezus’ naam. Bevrijding van armoede.

De moeder van Christelle klaagde overigens niet over haar armoede. Tuurlijk, of we ook wilden bidden voor werk voor haar man. Maar vooral was er dankbaarheid voor wat God doet in haar leven.

Met Jesaja 58 in mijn hoofd reden we terug. Want ik ben er nog niet uit. Hoe verhoudt ik mij tot deze mensen? Tot extreme armoede in het algemeen? Daarover hoop ik meer te leren…

Hier een foto impressie van Haiti:

Welkomstceremonie project 1