Emerging Church

In mijn gedachten en lezen over de kerk kom ik steeds vaker en met groeiende interesse noties over de ‘emerging church’ tegen. ik ben erg enthousiast over Gods bedoelingen met ‘de kerk’ en vraag mij steeds vaker af hoe de kerk van Jezus er nu eigenlijk uitziet in de 21ste eeuw. Ik was onlangs in een wat traditionele Evangelische gemeente en het viel me eigenlijk op hoe ook evangelische stromingen zijn blijven hangen in de tijd waar ze vandaan komen. Het jargon, de muziek, de inhoud… Waarom willen we eigenlijk zo vasthouden aan dingen die in de 18e, 19e of zelfs 20e eeuw ontstonden? En wat is nou toch de werkelijke reden van heftig vaak emotioneel verzet tegen alles wat nieuw is…?

De emerging church movement is een christelijk beweging die eind 20e eeuw is opgekomen. De term is een overkoepelend begrip voor een grote diversiteit aan nieuwe – dikwijls experimentele – vormen van (missionair) kerk-zijn in een postmoderne cultuur.

Kijk even dit hele aardige filmpje van Tony Jones, een interessante persoonlijkheid uit de states die veel nadenkt, schrijft en spreekt over kerk, postmodernisme, 21ste eeuw enzovoorts…

“The Church is Broken” Episode 1 from tony jones on Vimeo.

Op wikipedia vind je de volgende kenmerken van de emerging chruch: Deze kenmerken komen uit het onderzoek van Eddie Gibbs en Ryan K. Bolger en zijn beschreven in het toonaangevende boek “Emerging churches”.

  1. Identificatie met Jezus. Ze proberen Jezus na te volgen in deze tijd.
  2. Transformatie van seculiere ruimte. Hun wereldbeeld kent geen scherpe scheiding tussen dat wat heilig en onheilig is. Ze leggen sterk de nadruk op God als schepper.
  3. Leven als gemeenschap. Dit brengen ze tot uitdrukking in het werken in kleine groepen en de nadruk op relaties in plaats van programma’s.
  4. Openheid voor anderen. Het verwelkomen van mensen met andere denkbeelden of levensstijlen
  5. Dienstbaarheid. Ze zijn zeer betrokken in de samenleving.
  6. Geen consumenten maar producenten.
  7. Creativiteit in navolging van de Schepper. Nieuwe expressies in kerk en samenleving.
  8. Anti-autoritair leiderschap. Leiders staan in dienst van de gemeenschap en zijn niet bedoeld om de baas te spelen over anderen.
  9. Spiritualiteit. De spiritualiteit neemt een belangrijke plaats in en wordt op nieuwe manieren beleefd.

Wat mij zo aanspreekt denk ik is het voornaamste verlangen om kerk zijn opnieuw te durven onderzoeken. Om vragen te durven blijven stellen. De God die we dienen is een God van nieuwe dingen. Hij is er altijd op uit om dingen ‘nieuw te maken’… nieuwe mensen, nieuw leven, een nieuwe aarde, waar God heerst daar is altijd nieuwheid. Prikkelend en uitdagend vind ik zelf. Tot de verbeelding sprekend. Bij God blijven dingen niet ‘bij het oude’… Het roept ook vragen op. We mogen ons geroepen weten om iets nieuws te brengen. Maar wat brengen we precies? In relaties, op ons werk, in onze studie, in onze vriendenkring, bij NSA, in de kerk, bij onze buren? We mogen vaak iets nieuws verwachten… Maar hoe ziet dat eruit? En is wat ik op dit moment breng in hoe ik leef, spreek en denk nog wel fris, relevant en nieuw? Er is geen nieuwheid zonder verandering. Daar waar we nieuw worden, veranderen we. Daar waar iets nieuws komt, verandert het. Nieuwheid en verandering hebben onlosmakelijk met elkaar te maken. En dat vinden we niet altijd leuk. Vandaar dat we dat ook wel eens als bedreigend kunnen ervaren. Gevaarlijk, als je wilt. We houden als mensen vaak dingen liever bij het oude, het vertrouwde en geven soms maar weinig ruimte aan nieuwe dingen. In de tijd van Jezus en ook daarvoor waren er altijd Rabbi’s die hun leven hadden gewijd hadden aan het interpreteren van de Torah. Rabbi’s wisten als geen ander dat de woorden van God ‘open-ended’ zijn en geïnterpreteerd moeten worden. Wat betekende nu de woorden van God en hoe moesten ze worden toegepast in het dagelijks leven? Hoe moesten ze uitgeleefd worden? Neem de Sabbatsrust. Rabbi Zus leerde bijvoorbeeld dat je maar 50 meter mag lopen op de Sabbat en niet mag rennen. Maar Rabbi Zo leerde dat je maarliefst 150 meter mag lopen op de sabbat en dat met een potje voetbal niets mis is. Zo waren sommige joden meer van Rabbi Zus en andere volgden meer rabbi Zo. Rabbi’s hadden een technische term voor dit eindeloze proces van verbieden en toestaan en het maken van interpretaties. Ze noemden het ‘binden en ontbinden van de Torah’. Als een Rabbi iets bond dan verbood hij het. Iets ontbinden betekende het toestaan. Ik heb me zelfs laten vertellen dat wanneer een Rabbi zijn volgeling(en) volwassen genoeg vond om zelf te binden en te ontbinden dit het ‘geven van de sleutels van het koninkrijk’ genoemd werd. Het proces van zoeken naar de ware interpratie van de Torah werd ook wel het binden en ontbinden van de wet genoemd. In dit licht is het ‘gevaarlijk nieuw’ als je leest wat Jezus zegt in Mattheus 16:19 tegen Petrus:’Ik zal je de sleutels van het koninkrijk van de hemel geven, en al wat je op aarde bindend verklaart zal ook in de hemel bindend zijn, en al wat je op aarde ontbindt zal ook in de hemel ontbonden zijn.’  Jezus nodigt ons uit om te blijven zoeken naar nieuwe interpretaties van Zijn woord. Hij geeft toestemming om te zeggen: “He, we dachten dat dit vers zus betekende maar we zijn recent tot de conclusie gekomen dat het eigenlijk wel eens zo zou kunnen zijn”. Spannend.. Helemaal omdat Jezus lijkt te zeggen dat in het hele proces van zoeken, praten en bidden naar de betekenissen van Zijn woorden ergens de hemel erbij betrokken
is… Laten we met elkaar oprecht en eerlijk zoeken, met de verwachting dat God spreekt en werkt, naar wat de woorden van onze Vader betekenen en hoe ze eruit zien ons leven… Laten we nieuwheid verwachten bij het bestuderen van Zijn beloftes, en authentieke en blijvende verandering in ons denken, in ons leven, in ons spreken en in ons handelen. Laten we ons uitstrekken naar iets gevaarlijks, iets nieuws, en niet terugdeinzen voor een ontmoeting met de Almachtige. Met Hem die zegt “Zie, Ik maak alle
dingen nieuw”.

Verder lezen? Lees het artikel van Martijn Vellekoop die een aardige inleiding schreef in postmodernisme, emerging church en postchristendom. 21ste eeuwse dingen dus…

Nederland verandert

Enkele interessante links over de emerging church:

www.opensourcetheology.net – Heel aardig, een community die zoals ze zelf zeggen: offers the possibility of developing collaboratively an applied theology appropriate to a particular missional purpose. At the moment this site has two basic objectives. The first is to explore and promote the idea of an open-source theology. Is this a viable method for developing an applied, contextualized theology? What sort of rules would be needed? How does it relate to other forms of doing theology? The second objective is to implement the open-source model as part of, and in support of, a renewed mission to the emerging culture. Can we use OST to develop a belief-system – a rationality, a theology, a rhetoric, an ethos, a style – that will give intelligent, convincing, and powerful expression to the gospel within the emerging culture?

http://www.emergingnetwerk.nl/ – een Nederlandse blog over Emerging churches, gemeenstestichting en wat al niet meer… Ze: dromen van mensen die elkaar inspireren, troosten en prikkelen rond de vraag hoe het Koninkrijk van God vorm kan krijgen in het Nederland van nu. We dromen van een netwerk van vrienden en vriendinnen, die samen zoeken naar de betekenis van het evangelie in onze context. Deze droom komt voort uit de overtuiging dat de 21ste eeuw zo sterk is veranderd ten opzichte van eerdere eeuwen – en nog verder zal veranderen – dat het nodig is om de betekenis van allerlei aspecten van het evangelie opnieuw te ontdekken. Onze kracht is het organiseren van veilige en onverwachte ontmoetingen tussen mensen met allerlei kwaliteiten en achtergronden. Daarbij zien we onszelf als een katalysator: beperkt in omvang en draagkracht, maar in staat om belangrijke thema’s bespreekbaar en ervaarbaar te maken.

http://www.tonyj.net/ – Al eerder genoemd, maar deze man is toonaangevend op de ontdekkingstocht die ‘emergent church’ heet. Hij schrijft boeken, spreekt, leest, denkt, schrijft en praat erover… check zijn blog!